Velelepni hram u centru najvećeg naselja opštine Kovačica, s oko 4.000 duša, dom je zajednice Mađarske hrišćansko-reformatske crkve. Današnji objekat najveći je reformatski hram u regionu. Podignut je na mestu manje crkve iz 1804. godine, koja je izgorela u požaru. Izgradnja je, prema projektu inženjera Šagoka Aldara, završena 1838. godine.
Crkvu odlikuju bela fasada i unutrašnji zidovi s reljefima, ali bez fresaka, ikona i skulptura uobičajenih u hramovima drugih veroispovesti. Posebno dragocene su više od vek i po stare mehaničke orgulje sa 16 registara koje je izradio segedinski majstor Janoša Kovača, koje se i koriste na nedeljnim bogosluženjima.
Odluka države da crkvu zaštiti kao spomenik kulture, podrška je i obnovi hrama koja traje petnaestak godina. Toranj je ranije renoviran, a kasnije i obložen bakrom, kao i sva četiri ulaza, prepokriven je i krov, zamenjena stolarija, a objekat iznutra okrečen. Trenutno se sprema kompletna izolacija i betoniranje poda. Klupe od hrastovog drveta već su na restauraciji, isto čeka i kapije hrama, a onda će na red doći i fasada.
„Sve ovo do sada je urađeno zahvaljujući donacijama pojedinaca i bratskih zajednica iz Rumunije i Mađarske, kao i novcem dobijenim na konkursima mađarske države. Nadamo se i pomoći i resornih ministarstva Vlade Srbije. Ako bude dovoljno sredstava, rekonstrukcija bi mogla da bude završena do kraja naredne godine”, kaže za „Politiku” Marija Besedeš, sveštenik Mađarske reformatske hrišćanske crkve u Debeljači, čija zaštita će nadalje biti dužnost Zavoda za zaštitu spomenika kulture u Pančevu.
Mađarska reformatska crkva u Debeljači nadživela je sva istorijska previranja i ove godine slavi 220 godina od osnivanja, kao najstarija hrišćanska zajednica na području opštine Kovačica, osnovana 12. maja 1799. godine pod vođstvom sveštenika Janoša Tara i danas broji oko 1.200 članova. U samoj Debeljači, više od polovinu stanovništva čine Mađari, trećinu Srbi, a ostalo su pripadnici manjinskih zajednica.
Izvor: Politika
