Imajući u vidu izrazito nepovoljne meteorološke uslove prethodnih dana zabeležene su povremene povećane koncetracije praškastih materija PM10 na mernim mestima Vatrogasni dom, Vojlovica i mernom mestu Starčevo.
Najznačajniji izvori emitovanja ove vrste prekoračenja u ovo doba godine su individualna ložišta, imajući u vidu činjenicu da je samo 30-35% stanovništva Pančeva obuhvaćeno daljinskim sistemom grejanja, i saobraćaj dok je uticaj fabrika južne industrijske zone znatno smanjen zahvaljujući planskim ulaganjima u smislu poboljšanja i usavršavanja procesa proizvodnje.
Dužan sam da podsetim na činjenicu da se grad Pančevo zadnjih godina izuzetno stara o stvaranju dobrih uslova za život svih građana, podizanju drušveno ekološke svesti i sprovođenju različitih aktivnosti sa ciljem unapređenja životne sredine gde je više puta u proteklom periodu bilo primer dobre prakse.
Grad Pančevo kao industrijski grad se već dugi niz godina bavi rešavanjem pitanja kvaliteta vazduha. Postavkom automatskog monitoringa, te stvaranjem plansko-urbanističkih uslova i podsticajnog privrednog okruženja čime je omogućen plasman preko 500 miliona evra vrednih investicija u rekonstrukciju proizvodnih objekata Rafinerije nafte i HIP Petrohemije kao i izgradnju fabrika duboke prerade i TE-TO, drastično je smanjeno industrijsko zagađenje. Kao meru za smanjenje ambijentalnog zagađenja uložena su značajna sredstva i da gradske toplane pređu na isključivo korišćenje gasa za proizvodnju energije u sistemu daljinskog grejanja čime je ova toplana postala jedna od retkih takve vrste u Srbiji.
U skladu sa Zakonom o zaštiti vazduha, kao druga lokalna samouprava u Srbiji a tim i jedna od retkih, doneli smo Plan kvaliteta vazduha za grad Pančevo u okviru koga su dati kratkoročni i dugoročni planovi za dalje rešavanje industrijskog zagađenja, zagađenja od saobraćaja, ali i zagađenja od individualnih ložišta, sa ciljem da se postignu odgovarajuće granične vrednosti ili ciljne vrednosti utvrđene ovim zakonom. Ovaj Plan dobio je saglasnost nadležnog Ministarstva a planirane mere se sprovode intenzivno u skladu sa finansijskim mogućnostima lokalnog budžeta.
Podsećanja radi, napominjem da je Grad Pančevo prvi grad koji je planirao i odvojio sredstva koja se koriste kao pomoć za priključenje individualnih domaćinstava na gasnu mrežu, odnosno za sufinansiranje troškova tipskog gasnog priključka, čime će se smanjiti broj domaćinstava koja kao energent koriste drvo, ugalj, tečna goriva i time će se poboljšati kvalitet vazduha grada Pančeva. U tu svrhu Programom budžetskog fonda za zaštitu životne sredine grada Pančeva od 2016. godine obezbeđuju se podsticajna sredstva za korišćenje gasa kao energenta. Strategijom razvoja grada Pančeva 2014-2020. godina planirana je realizacija ove aktivnosti 2018. godine, ali s obzirom na to da je ova mera prepoznata kao izuzetno značajna, njena realizacija je počela 2 godine ranije. 2016. godine je za ovu namenu ostavljeno 2.000.000 dinara, 2017. godine takođe 2 miliona, 2018. godine 3.600.000 dinara i 2019. godine 5.500.000 dinara. Do sada je gasifikovano 201 domaćinstvo sredstavima budžeta grada Pančeva. JP „Srbijagas“ je 2018. godine otpočela gasifikaciju pojedinih delova grada i u planu je da se u toku ove godine omogući građanima tih delova grada prelazak na korišćenje gasa kao energenta. Ovo je mera koja mora da se sprovodi u kontinuitetu kako bi se osetilo poboljšanje i pozitivni efekti na kvalitet života građana, jer još uvek je veći broj domaćinstava koja koriste čvrsto gorivo u odnosu na gas, koji je čistiji energent.
Jedna od mera koje je grad sproveo kako bi doprineo smanjenju koncentracija suspendovanih čestica u vazduhu je čišćenje i uklanjanje divljih deponija po naseljenim mestima i gradu. Plan je da se sav sakupljen komunalni otpad bezbedno odlaže na novu sanitarnu deponiju i da se stvore uslovi za njegovu dalju preradu. Potpisivanjem javno-privatnog partnerstva povodom javnog prevoza Pančevo će dobiti modernizovan vozni park visokih ekoloških standarda i na taj način značajno doprineti smanjenju zagađenja vazduha poreklom od saobraćaja. To je činjeno i u prethodnom periodu kroz nabavke novih autobusa sa Euro 5 normom i polovnih ekoloških autobusa koji kao pogonsko gorivo koriste prirodni komprimovani gas (CNG)
Takođe grad Pančevo je započeo veliku akciju „Zasadi drvo“ čime je nastavljeno i intenzivirano pošumljavanje zelenih gradskih površina.
Sve navedene mere će nastaviti kontinuirano da se primenjuju ali imajući u vidu da njihova primena iziskuje značajna finansijska sredstva, da efekti primene istih ne mogu biti trenutno vidljivi kao i da potpuna i efektivna primena ovih mera zavisi od razvoja društveno ekološke svesti svakoga od nas kao pojedinaca ono što u ovom trenutku mogu da sugerišem i preporučim je smanjena upotreba svih vrsta motornih vozila i poštovanje instrukcija Zavoda za javno zdravlje a koje se pre svega odnose na skraćivanje vremena izlaganja teškim fizičkim aktivnostima u spoljnoj sredini i ograničenje provetravanja zatvorenih prostorija u vremenskim periodima povećane koncetracije praškastih materija.
Saša Pavlov, gradonačelnik Pančeva
